وقتی قطعه حجیم است، سطح تماس با حفره زیاد است و قالب در دمای بالا کار میکند، بیروناندازی دیگر کار پینهای ظریف نیست. اینجا سراغ سنبه پران قطر 18 و طول 160 میرویم؛ ابزاری که در کارگاه به آن پین پران هم میگن و بعضیها هم سنبه (سمبه) مینویسند. این سایز جایی به کار میآید که هم مسیر حرکت بلند است، هم نیروی پران بالاست و هم نمیخواهیم پین وسط راه کمانه کند یا در کورس طولانی گیر کند.
بدنه این قطعه با تلرانس حدود 0.02 تا 0.03 میلیمتر سنگزنی میشود. یعنی اگر سوراخکاری و مرکزگیری صفحه پران را درست انجام دهید، در طول 160 میلیمتر هنوز حرکت نرم و قابلکنترلی خواهید داشت، بدون آنکه پین در گرما قفل کند یا با لقی آزاردهنده کار کند.
| برند | ایران صنعت |
|---|---|
| قطر | 18 میلیمتر (تلرانس تقریبی 0.02 تا 0.03 میلیمتر) |
| طول | 160 میلیمتر |
| نوع گل | ساده با کلگی استاندارد برای نشیمن روی صفحه پران |
| جنس متریال | فولاد ابزار گرمکار، عملیات حرارتی شده |
| سختی بدنه | حدود 60 – 62 HRC |
| سختی کلگی | حدود 40 – 45 HRC |
در طول 160، کوچکترین خطا در مرکزگیری خودش را خیلی زود نشان میدهد. اگر سوراخ راهنما کمی کج سوراخکاری شده باشد، در کورسهای بلند، پین شروع به سائیدن یک سمت میکند. خروجیاش میشود خط سایش روی بدنه و در نهایت گیر کردن در نصف کورس. من همیشه قبل از مونتاژ نهایی، با گیج ساده، هممحوری سوراخکاری دو صفحه را چک میکنم.
پین قطر 18 با این طول، وزن قابل توجهی دارد. اگر برگشت صفحه پران را کنترل نکنید، هر بار برگشت مثل پتک روی کلگی مینشیند. همینجاست که سختی کمتر در ناحیه کلگی به کار میآید و ضربه را جذب میکند تا بدنه ترک نخورد. ولی شرطش این است که نشیمن کلگی روی صفحه، کاملاً تمیز و بدون پلیسه باشد.
بارها دیدهام که با همین تلرانس 0.02 تا 0.03، اگر سوراخکاری و برقوکاری حسابشده نباشد، اصطکاک آنقدر بالا میرود که پین در گرما گیر میکند. در قطرهای درشت، یک سطح راهنمای خشن، مثل سنباده با پین رفتار میکند و خیلی زود خطهای طولی روی بدنه میاندازد.
این سایز را معمولاً روی نقاطی میگذاریم که سطح قطعه بزرگ است و خطر تاب برداشتن در حین پران وجود دارد. اگر موقع جانمایی پین، فاصله آن با رینگها و پینهای کناری را فکر نشده انتخاب کنید، قطعه موقع بیرون آمدن، یک سمت زودتر آزاد میشود و تنش پیچشی روی کار میاندازد.
برای این سایز، من هیچوقت یکضرب تا قطر 18 سوراخ نمیکنم. از قطرهای میانی بالا میآیم، بعد با برقو، هممحوری را حفظ میکنم. کوچکترین بیدقتی در این مرحله، بعداً در تولیدِ طولانیمدت، ده برابر خودش را نشان میدهد.
ورودی سوراخ، همان نقطهای است که مسیر برش از آن آغاز میشود. اگر لبه تیز بماند، با اولین مونتاژ، گوشه لبه پین را میبُرد و یک ترک ریز روی آن میاندازد. یک پخ کوتاه و کنترلشده روی ورودی، هم مونتاژ را راحتتر میکند، هم از لبپر شدن جلوگیری میکند.
اگر مجبور شدید طول 160 را کوتاه کنید، حتماً با سنگبری یا برش کنترلشده و همراه با خنککاری این کار را انجام دهید. هر وقت رنگ فلز در محل برش عوض شود، یعنی در آن نقطه سختی متریال افت کرده است. بعد از برش، لبه را با سنگ نرم و بدون تیزگوشه جمع کنید.
قبل از اولین تست قالب، یک لایه نازک از روغن یا گریس مخصوص قالب روی بدنه بزنید. این کار شاید یک دقیقه زمان ببرد، اما در عمل، از سایش خشک در صدها کورس اول جلوگیری میکند و مسیر حرکت را تثبیت میکند.
این قطعه فقط یک میله فولادی نیست؛ نقطهای است که از همانجا بیرون آمدن قطعه فرمان میگیرد. در کار ما، تفاوت خروج نرم و بدون تنش با خروج پر ضربه، در همین میلیمترها و همین انتخابهاست. استادکار کسی است که این جزئیات را میبیند و میداند هر پین پران درست انتخاب و درست مونتاژ شده، پایهی یک تولید مطمئن و تکرارپذیر است.
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.